فوائد زایمان طبیعی و عوارض سزارین

بدن زن به طور معجزه آسایی با فرایند زایمان طبیعی سازگار است. بدن یک زن برای زایمان بسیار دقیق طراحی شده است و دستگاههای مختلف بدن با یکدیگر در تعامل و همکاری هستند. هنگام بروز دردهای زایمان ، چهار هورمون اصلی ترشح می شود تا او را برای زایمان طبیعی آماده کند و مادر به راحتی می تواند مراحل زایمان طبیعی را پشت سر بگذارد.

1-هورمون اوکسی توسین (هورمون عشق ) از ابتدای بارداری در بدن تولید میشود و میزان آن در زمان زایمان به حداکثر میرسد و مهمترین عمل آن در فرایند زایمان ایجاد انقباضات رحم(درد زایمان) است و پس از زایمان نیز از خونریزی جلوگیری میکند.

2- هورمون اندورفین (هورمون خشنودی و برتری) هورمون ضد درد طبیعی بدن است و به کاهش درد کمک میکند. از اوایل بارداری تولید میشود و در زمان زایمان به حداکثر خود میرسد. در واقع طراحی زیبای خلقت به گونه ای است که اگر طبیعت زایمان درد است، ضد درد طبیعی هم در اختیار مادر قرار میگیرد.

3-هورمون آدرنالین (هورمون تهییج و برانگیختن) ترشح آن در مرحله خروج کودک لازم است و موجب افزایش هوشیاری نوزاد میشود.

4-هورمون پرولاکتین (هورمون مادری ) .مهمترین هورمون برای شیردهی است. ترشح آن حین زایمان نه تنها باعث افزایش استقامت مادر میشود بلکه شرایط را برای یک شیردهی موفق آماده و فراهم میکند.

هنگام زایمان طبیعی عبور از کانال زایمان برای نوزاد منجر به خروج مایع موجود در ریه او شده و به تنفس سریع تر و آسان تر وی کمک می کند. احتمال سندرم زجر تنفسی و خفگی نوزاد را کاهش می دهد.

در زایمان طبیعی تغییرات حاصل از بارداری و زایمان با سرعت بیشتر به حالت قبل از زایمان باز می گردد و مادران زودتر می توانند به تناسب اندام برسند. کیفیت خواب و همچنین شیردهی در مادرانی که با روش طبیعی زایمان کرده اند در چند هفته اول از زایمان (دوران نفاس) بهتر از مادران سزارینی است.

در مواردی که به دلیل مشکلات مادر یا جنین، امکان زایمان طبیعی وجود نداشته باشد و یا خطری برای مادر یا جنین داشته باشد، سزارین انجام می شود.

این نکته را بدانید که سزارین انتخابی بدون هیچ ضرورت و دلیل پزشکی، مادر و جنین را در معرض خطراتی شامل عفونت پس از زایمان، خونریزی، لخته شدن خون، مشکلات تنفسی، افزایش میزان بستری در بخش مراقبت های ویژه نوزادان و مرگ مادر و نوزاد قرار می دهد.

• 71% فرزندان ماحصل سزارین به چاقی زیر پنج سال دچار خواهند شد.
• احتمال ناباروری بعدی 17%
• چسبندگی های جفت در بارداری های بعدی 74%
• چسبندگی های جفت در بارداری های بعدی 74%

برای پیشگیری این عوارض و غلبه بر ترس از درد زایمان توصیه می شود خانم ها در کلاس های آمادگی برای زایمان شرکت نموده و یا با استفاده از روش های کاهش درد، زایمان طبیعی و ایمن را تجربه نمایند.

تدوین کنندگان:

خانم دکتر مهناز علی بیگی :کارشناس مسئول برنامه سلامت مادران شبکه بهداشت شهرستان گرمسار

خانم حبیبه مرتضی: کارشناس برنامه جوانی جمعیت شبکه بهداشت شهرستان گرمسار

منابع: محتوای آموزشی زایمان-دستور عمل جوانی جمعیت

کتاب آموزشهای دوران بارداری و آمادگی برای زایمان-نهضت امامی افشار و همکاران